ქართული წერის განვითარება

Ⴇამაზ Ⴋჭედლიძე. Ⴀსომთავრული. Ⴌუსხური. Ⴋხედრული. — 2008. — 310 გვ., 697 ილ., ტაბ. 

Ⴇავი 5. Ⴕართული წერის განვითარება. — Ⴂვ. 43-75.

Ⴜარმოდგენილია ქართული ასოების ევოლუცია, Ⴋალონის თეორია ბერძნულ-ლათინური და ქართული დამწერლობებისათვის, ასომთავრულის, ნუსხურის და მხედრულის სხვადასხვა დროის ნიმუშები და სხვ.

Ⴂადმოიტვირთეთ აქედან:

საიდუმლო ანბანები

Ⴇამაზ Ⴋჭედლიძე. Ⴀსომთავრული. Ⴌუსხური. Ⴋხედრული. — 2008. — 310 გვ., 697 ილ., ტაბ. 

Ⴇავი 4. Ⴑაიდუმლო ანბანები. — Ⴂვ. 41-42.

Ⴑაიდუმლო ანბანები — კრიპტოგრაფიული ქართული ანბანები საიდუმლო ენის და მეტყველების გადმოსაცემად. Ⴑაიდუმლო დამწერლობის უძველეს ნიმუშს წარმოადგენს Ⴋიქელ Ⴋოდრეკილის საგალობელთა კრებულში წარმოდგენილი „Ⴋიქაელის“ კრიპტომანია (10 ს.).

Ⴀნჰოეური ანბანი — ქართული საიდუმლო, კრიფტოგრაფიული ანბანი, რომელშიც „ა“ ბგერის გადმოსაცემად იწერება „ჵ“ასონიშანი, დი პირუკუ, „ჵ“ ბგერის გადმოსაცემად „ა“ ასონიშანი.

Ⴀნჯანური ანბანი. Ⴘემოღებულია Ⴔარსადან Ⴂორგიჯანიძის მიერ მე-17 ს. Ⴜარმოადგენს უკუღმა მობრუნებულ ანბანს. Ⴀ ბგერის გადმოსაცემად იწერება Ⴟ ასონიშანი და, პირუკუ, Ⴟ ბგერის გადმოსაცემად Ⴀ ასონიშანი და ა. შ. Ⴀნბანური მწკრივი მთავრდკბა Ⴟ ასონიშნით.

Ⴀნჩინური ანბანი — ქართული საიდუმლო, კრიფტოგრაფიული ანბანი, რომელშიც ერთეულების გამომხატველ ასოებს ენაცვლებიან ათასეულების  გამომხატველი ასოები, ათეულებისას კი ასეულების.

Ⴀნრაეული ანბანი — ქართული საიდუმლო, კრიფტოგრაფიული ანბანი, რომელშიც ერთეულების გამომხატველ ასოებს ენაცვლებიან ასეულების  გამომხატველი ასოები, ათეულებისას კი ათასეულების. Ⴘემოღებულია Ⴀნტონ Ⅰ Ⴉათოლიკოსის მიერ.

Ⴀნინური ანბანი — ქართული საიდუმლო, კრიფტოგრაფიული ანბანი, რომელშიც ერთეულების გამომხატველ ასოებს ენაცვლებიან ათეულების გამომხატველი ასოები, ასეულებისას კი ათასეულების.

Ⴂადმოიტვირთეთ აქედან:

ქართული ანბანის წარმოშობის საკითცისათვის

Ⴇამაზ Ⴋჭედლიძე. Ⴀსომთავრული. Ⴌუსხური. Ⴋხედრული. — 2008. — 310 გვ., 697 ილ., ტაბ. 

Ⴇავი 3. Ⴕართული ანბანის წარმოშობის საკითცისათვის. — Ⴂვ. 25-40.

Ⴕართული ანბანის წარმოშობის საკითხის გამოსარკვევად ჩატარებულია მისი შედარება სხვა ანბანებთან განსხვავებული თვისებების გამოვლინების მიზნით.

Ⴋთლიანად თავი იხილეთ აქ:

მთავრულასოებიანი შრიფტების ხმარება

Ⴇამაზ Ⴋჭედლიძე. Ⴀსომთავრული. Ⴌუსხური. Ⴋხედრული. — 2008. — 310 გვ., 697 ილ., ტაბ. 

Ⴇავი 2. Ⴋთავრულასოებიანი შრიფტების ხმარება. — Ⴂვ. 21-24.

Ⴀქ ლაპარაკია მხედრული ასოების შუატანის გაზრდის აუცილებლობაზე, უმთავრულო და მთავრულასოებიანი ტექსტების შედარებითი ტაბულები, ბეჭდური ასონიშნების სრული კომპლექტის ტაბულები და სხ.

Ⴌახვა შეიძლება აქ:

მთავრული ასოების აღდგენის აუცილებლობა

Ⴇამაზ Ⴋჭედლიძე. Ⴀსომთავრული. Ⴌუსხური. Ⴋხედრული. — 2008. — 310 გვ., 697 ილ., ტაბ. 

Ⴇავი 1. Ⴋთავრული ასოების აღდგენის აუცილებლობა. — Ⴂვ. 10-20.

Ⴜიგნის ამ თავში განხილულია ქართული წერის უძველესი ნიმუშები, ქართული წერის სახეობები, ასომთავრულის და მხედრულის ერთდროული ხმარების ნიმუშები, 1964 წ. წელს შექმნილი შრიფტი „Ⴓნივერსიტეტი“, 70-80-ან წლებში ასომთავრულ/მხედრული ასოებით დაკაბადონებული და გამოცემული წიგნების ნუსხა და ა. შ.

Ⴇავის ნახვა შეიძლება აქ:

წიგნი „ასომთავრული. ნუსხური. მხედრული“

Ⴇამაზ Ⴋჭედლიძე. Ⴀსომთავრული. Ⴌუსხური. Ⴋხედრული. — 2008. — 310 გვ., 697 ილ., ტაბ. 

Ⴜინასიტყვაობა. — Ⴂვ. 7-8.

Ⴃღეიდან ვიწყებ შემდეგი წიგნის განთავსებას ბლოგში:

Ⴇამაზ Ⴋჭედლიძე. Ⴀსომთავრული. Ⴌუსხური. Ⴋხედრული. — Ⴔულდა, 2008. — 310 გვ.: 697 ილ., ტაბ.

Ⴜინაბდებარე წიგნი წარმოადგენს ადრე დაწერილი წიგნების („Ⴀსომთავრული“ და „Ⴕართული დამწერლობა“) გადამუშავებულ, შესწორებულ და შევსებულ ვარიანტს.

Ⴋას წარმოგიდგენთ ცალკეულ თავებად. Ⴗოველი ჩანაწერის ზემო მარცხენა ნაწილში აღნიშნულია წიგნის (ლურჯი) და თავის (მწვანე) სახელწოდებები. Ⴂთხოვთ, მასალების გადაბეჭდვის შემთხვევაში, მიუთითოთ მათზე.

Ⴁოლოში მოცემულია ლინკები, საიდანაც შეიძლება წიგნის ცალკეული თავების და სურათების გალმოტვირთვა. 

 Ⴜინასიტყვაობის ნახვა შეიძლება აქ:

„ასომთავრული“ და „ქართული დამწერლობა“

Ⴀმით ვამთავრებ მეორე წიგნის დადებას საიტზე. Ⴑულ წარმოგიდგინეთ ორი წიგნი, დაწერილი 1999 წ. და 2006 წ. Ⴈმისათვის, რომ იქონიოთ სრული წარმოდგენა წიგნებზე, საჭიროა მათი ნახვა. Ⴀმიტომ გაწვდით ლინკებს, რომლების მეშვეობითაც ადვილად შესძლებთ წიგნების ელექტრონული ვერსიების გადატვირთვას Ⴇქვენს კომპჲუტერზე.

Ⴇამაზ Ⴋჭედლიძე. Ⴀსომთავრული. — 1999. — 440 გვ.: 978 ილ.

Ⴀმ წიგნის ელექტრონული ვერსის გადატვირთვა შეიძლება

აქ:

ან აქ:

Ⴇამაზ Ⴋჭედლიძე. Ⴕართული დამწერლობა — [Ⴔულდა], 2006. — 134 გვ.: 670 ილ.

Ⴀმ წიგნის ელექტრონული ვერსის გადატვირთვა შეიძლება

აქ: 

ან აქ:

Ⴞვალიდან კი დავიწყებ მესამე წიგნის დადებას, რომელშიც გაშუქებულია იგივე, ასომთავრულის აღდგენის, საკითხი.

ასო „ჵჰ“-ის ხმარება

Ⴇამაზ Ⴋჭედლიძე. Ⴕართული დამწერლობა. — 2006. — 134 გვ., 670 ილ., ტაბ. 

Ⴥჵ. — Ⴂვ. 121.

Ⴥ (ჵ) — შემოღებულია მე-4 საუკუნემდენ ბერძნულის წამბაძველობით ძირითადად რიცხვითი მნიშვნელობის ფუნქციით (10.000-ის აღსანიშნავად). Ⴉლასიკურ ბერძნულში მისი ბადალია “ო მეგა” (Ω).

Ⴥ -ასოს ხმარება: ბგერა ო ბგერა ჰ-ს წინ სიტყვის თავში გრძელია: ჵ = გრძელ ო-ს. ჵჰ: ჵჰ, ჵჰო, ჵჰმე, ჵჰოჰო..

ასო „ჵჰ“-ის მხატვრული ინიციალები

Ⴇამაზ Ⴋჭედლიძე. Ⴕართული დამწერლობა. — 2006. — 134 გვ., 670 ილ., ტაბ. 

Ⴥჵ. — Ⴂვ. 121.

ასო „ჵჰ“-ის ევოლუცია

Ⴇამაზ Ⴋჭედლიძე. Ⴕართული დამწერლობა. — 2006. — 134 გვ., 670 ილ., ტაბ. 

Ⴥჵ. — Ⴂვ. 121.

ასო „ჵჰ“-ი

Ⴇამაზ Ⴋჭედლიძე. Ⴕართული დამწერლობა. — 2006. — 134 გვ., 670 ილ., ტაბ. 

Ⴥჵ. — Ⴂვ. 121.

Ⴥ, ⴥ, ჵ — „ოჰ, ქართული ანბანის ოცდამეჩვიდმეტე ასო; რიგითი მნიშვნელობა — 37; რიცხვითი მნიშვნელობა — 10000.

ასო „ჰაე“-ს მხატვრული ინიციალები

Ⴇამაზ Ⴋჭედლიძე. Ⴕართული დამწერლობა. — 2006. — 134 გვ., 670 ილ., ტაბ. 

Ⴠჰ. — Ⴂვ. 120.

ასო „ჰაე“-ს ევოლუცია

Ⴇამაზ Ⴋჭედლიძე. Ⴕართული დამწერლობა. — 2006. — 134 გვ., 670 ილ., ტაბ. 

Ⴠჰ. — Ⴂვ. 120.

ასო „ჰაე“

Ⴇამაზ Ⴋჭედლიძე. Ⴕართული დამწერლობა. — 2006. — 134 გვ., 670 ილ., ტაბ. 

Ⴠჰ. — Ⴂვ. 120.

Ⴠ, ⴠ, ჰ — „ჰაე“, ქართული ანბანის ოცდამეთექვსმეტე ასო; რიგითი მნიშვნელობა — 36; რიცხვითი მნიშვნელობა — 9000.